Plaatsvervangend commandant R.A. Franken

Plaatsvervangend commandant van Dutchbat III, majoor Rob Franken, was in de maanden van januari tot juli 1995 de feitelijk leider van de Nederlandse VN-soldaten in de moslimenclave Srebrenica. Zijn superieur overste Karremans beperkte zich tot analyses en rapportages aan de hogere echelons.

Majoor Franken was de doener die de dagelijkse gang van zaken van Dutchbat voor zijn rekening nam. Hij stelde Karremans in de schaduw, valt te lezen in het NIOD-rapport over de val van Srebrenica. Franken was ook degene die toen het er om spande in de julidagen tijdens de val van de enclave, leiderschap bleef tonen, terwijl de commandant er maar een beetje bij hing. Zijn manier van leidinggeven bezorgde de majoor uiteindelijk respect en waardering van zijn manschappen.

Franken was echter ook de man die waarschuwingen over gruweldaden van het Bosnisch Servische leger tegen moslims enigszins bagatelliseerde. Hij was vooral bevreesd voor blinde paniek die zou uitbreken, niet alleen onder de duizenden vluchtelingen die op de Nederlandse basis hun toevlucht zochten, maar ook onder zijn eigen manschappen. De julidagen hadden al een enorme wissel op het fysiek en het moreel van de militairen getrokken. Bij sommige manschappen had hij zelfs een lichte vorm van geweld moeten gebruiken om hen weer in beweging te krijgen.

Franken weigerde ook om in te gaan op een verzoek van de moslims de deportatie stop te zetten om moslimmannen een kans te geven zich te redden. Dat zou het lijden van de duizenden vrouwen, kinderen en bejaarden nog erger maken, was zijn argument. Wel was hij bereid om een lijst aan te leggen van namen van weerbare mannen die zich op het compound bevonden. De lijst bevatte uiteindelijk 251 namen waar nooit meer wat van gehoord is.
(Bron: ANP)